Rút kinh nghiệm trong vụ thu hồi đất tại Hải Phòng: Cần sớm sửa đổi luật hiện tại

Thu hồi đất và việc coi trọng quyền mang tài sản của công dân là một chủ đề nóng và được dư luận cực kỳ để ý.

Vụ việc cưỡng chế, thu hồi đất của gia đình ông Đoàn Văn Vươn ở huyện Tiên Lãng (Hải Phòng) sở hữu thể xem là trường hợp điển hình cho thấy cần với phương pháp tiếp cận mới về đất đai, khẩn trương sửa đổi Luật Đất đai 2003...

Thu hồi đất tùy nhân thể, tiềm ẩn bất ổn xã hội

luật sư Trương Thanh Đức, Phó giám đốc điều hành ngân hàng Hàng hải từng liệt kê bảy chiếc nhất khủng khiếp trong ngành đất đai. chậm triển khai là: vung phí tài nguyên, công của nhiều nhất; lợi dụng để tham nhũng, tiêu cực đa dạng nhất; giao dịch phạm pháp, lấp lửng nhiều nhất; kiện cáo nhức nhói, phức tạp rộng rãi nhất; hậu quả trớ trêu, oan sai phổ biến nhất; khuyến khích bội tín, tráo trở đa dạng nhất; chống lại đàng hoàng, lương thiện phổ quát nhất.

Chúng ta muốn kiểm soát toàn diện về đất đai trong khoảng quy hoạch, cấp đất, tiêu dùng đất, thu hồi đất đến giá cả thị phần và quyền kinh doanh bất động sản. bên cạnh đó, thực tiễn cho thấy quy hoạch phải sửa đổi thường xuyên, cấp đất tràn lan, thu hồi đất ko bồi thường thỏa đáng dẫn tới khiếu kiện...

Phó chủ tịch Tổng hội vun đắp Việt Nam, TS. Phạm Sĩ Liêm đã chỉ ra sự "vênh” giữa Hiến pháp và Luật Đất đai. Điều 23 Hiến pháp 1992 quy định "trong trường hợp thật thiết yếu do lý bởi vì quốc phòng an ninh và bởi vì lợi ích quốc gia, Nhà nước trưng mua hoặc trưng dụng có bồi thường tài sản của tư nhân hoặc doanh nghiệp theo thời giá thị trường”, trong khi Điều 38 Luật Đất đai ngoài quy định chậm tiến độ còn bổ sung tăng cường "lợi ích công cộng, lớn mạnh kinh tế”!

"Tôi chưa thấy 1 đất nước nào đưa phát triển kinh tế vào mục đích thu hồi đất. mặc dầu Điều 40 Luật Đất đai xác định mục đích vững mạnh kinh tế chỉ là "xây dựng khu công nghiệp, khu kỹ thuật cao, khu kinh tế và những Công trình đầu cơ to theo quy định của Chính phủ” thì vẫn là không nên. Người dân có quyền hỏi: Thế thu hồi đất nông nghiệp để cấp cho Công trình sân golf thì do mục đích cao cả nào vậy?”- TS Liêm nói.

Và dù ích lợi đất nước hay lợi ích công cộng, cần phải được hiểu là cho toàn bộ mọi người. không những thế, bởi mở mang tràn lan khuôn khổ thu hồi đất ra quá tầm kiểm soát, vì chính sách "xin cho” và cơ chế đặc quyền đặc lợi - chỉ mang chủ toạ thức giấc mới với quyền cấp phép Công trình, chuyển đổi mục đích dùng đất - nên không mang gì lạ lúc thu hồi đất đã trở nên tiêu điểm của toàn bộ bất ổn phường hội và cũng là "cơ hội vàng” cho 1 số quan tham. Nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên & Môi trường, GS Đặng Hùng Võ đề cập rằng, "môi trường để dễ tham nhũng nhất là đất đai và doanh nghiệp nhà nước”.

Âu lo quy định hạn điền

Một vấn đề thời sự hiện nay là hạn điền - thời hạn giao đất 20 năm (theo Luật Đất đai 1993) sẽ đến hạn vào năm 2013. Hội nông dân Việt Nam đã đề xuất nên sửa Luật Đất đai nâng thời hạn giao đất lên 50-70 năm để người nông dân được giao đất thật sự yên tâm đầu cơ trong tương lai. Như sau "Vụ Đoàn Văn Vươn” bị cưỡng chế thu hồi đất sau 14 năm, phổ quát chủ đầm sở hữu chung hoàn cảnh, phổ biến năm cố công khẩn hoang lấn biển đành khoanh tay cầm chừng. các phung phí về nhân công và tài nguyên là ko đề cập xiết. Nhưng lòng dân thịnh nộ, bất an mới là điều đáng sợ hơn.

Phổ thông chuyên viên nghĩ rằng nếu như giao đất có thời hạn, người dân chẳng thể không lấn cấn, ko tập hợp hoàn toàn để đầu cơ sản xuất, đặc thù là trong giai đoạn cuối của thời hạn giao đất. bổ xung nữa, khi giao đất với thời hạn tức thị quyền của người sử dụng đất phần nào bị giảm thiểu, khó cung ứng lớn, khó đạt năng suất cao hơn do công đoạn tàng trữ đất đai để phân phối to ko chỉ một vài chục năm mà sở hữu thể phải qua phổ thông thế hệ, cho nên việc giao đất dù sở hữu thời hạn 50-70 năm cũng sẽ hạn chế công đoạn chậm tiến độ.

Vậy gốc vấn đề nằm ở đâu? rẻ cần sửa Luật Đất đai trong khoảng gốc vấn đề có.

"Sở hữu toàn dân” hay đa sở hữu?

Giữa Hiến pháp 1992, Luật Đất đai 2003 và Bộ luật Dân sự năm 2005 hiện chưa sở hữu sự thống nhất về với đất đai. khi mà Hiến pháp và Luật Đất đai xác định đất đai thuộc với toàn dân, Nhà nước là người đại diện chủ sở hữu toàn dân và thống nhất điều hành thì Bộ luật Dân sự lại xác định đất đai thuộc hình thức mang Nhà nước. Chế độ với toàn dân về đất đai mà Nhà nước là người đại diện đang hình thành một kẽ hở cực kỳ tiện lợi cho 1 phòng ban cán bộ công quyền, bởi quyền chuyển mục đích dùng đất nằm trong tay chính quyền địa phương. Ở 1 góc nhìn khác, hiện nay quyền sở hữu đất đai thuộc nhà nước, trong khi quyền sở hữu nhà lại thuộc tư nhân. Sự không hợp nhất này dẫn tới rộng rãi chính sách đất đai, bất động sản không thuận buồm xuôi gió do tranh chấp lợi ích giữa cá nhân và tập thể.

Ông Vũ Mão (nguyên thành viên Ủy ban thay đổi Hiến pháp 1992) nghĩ rằng nên trưng cầu ý dân về vấn đề quyền có đất. Quốc hội khóa VIII (1987-1992) từng trao đổi rất sôi nổi về 1 số quy định can hệ tới vấn đề đất đai trong dự thảo Hiến pháp 1992. lúc bấy giờ đã mang những quan niệm trong Quốc hội ủng hộ thừa nhận về đất đai có có toàn dân và hình thức mang khác, tức thị "đa có đất đai”. Đa với về đất đai nghĩa là cùng lúc còn đó phổ thông hình thức mang, trong Đó 2 hình thức quan trọng là sở hữu nhà nước và sở hữu tư nhân (đối mang đất ở và đất nông nghiệp).

Bên cạnh đó mang với tập thể là mang chung của 1 cộng đồng dân cư đối sở hữu diện tích đất nào chậm triển khai phục vụ những sinh hoạt chung như đất đai xây dựng đình làng, nhà văn hóa ở khu dân cư... Ngoài đất đai thuộc mang cá nhân và sở hữu chung, còn lại là đất công thuộc có nhà nước, cụ thể như những công sở, đất quốc phòng, an ninh...

Phổ thông chuyên viên am tường sâu về vấn đề này Tìm hiểu, việc công nhận đa mang đất đai sẽ tạo được động lực cho đầu tư, giảm tham nhũng trong điều hành đất đai, nâng cao hiệu quả sử dụng đất và tạo điều kiện thấp cho hội nhập kinh tế quốc tế.

Tôn trọng Luật để được tôn trọng

Dù mang những thành công nhất mực, nhưng hệ thống pháp luật về đất đai của chúng ta đang ngày càng thể hiện nhiều bất cập. đền bù giải tỏa đất đai là 1 trong những trắc trở nan giải nhất. nếu như hệ thống pháp luật không được hoàn thiện, phương pháp hành xử của cơ quan điều hành nhà nước ở địa phương ko đúng luật pháp và không đặt vào vị trí người dân để thấu hiểu, sẽ rất dễ dẫn đến rủi ro. "Vụ Tiên lãng” là một cảnh báo đắt.

Tại kỳ họp cuối tháng 11-2011, nhấn mạnh việc nâng cao cường rà soát, xử lý các vi phạm về dùng đất đai, Quốc hội đã buộc phải Chính phủ khẩn trương khám phá, sửa đổi Luật Đất đai để sớm trình Quốc hội thời kì đến. Để phổ thông người dân thông thường được tham gia vào công đoạn vun đắp và phê chuẩn Luật Đất đai đang là một đòi hỏi tất yếu.

Xem thêm :Nhiều vấn đề nóng được giải quyết trong dự thảo sửa đổi luật đất đai